Sanayi Üretimi (Mayıs 2026)
Sanayi Üretim Endeksi (SÜE), Mayıs 2026'da mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış olarak aylık bazda %2,9 gerilemiş, arındırılmamış ham verilerle yıllık bazda ise %16,4 düşüş kaydederek Mayıs 2020'den bu yana en sert daralmayı gerçekleştirmiştir. Ancak Akbank analistleri, manşet rakamların yanıltıcı olduğunu vurgulamaktadır. Yıllık bazdaki sert düşüşte 2025 yılından farklı olarak Kurban Bayramı'nın bu yıl Mayıs ayına denk gelmesi kaynaklı 5,5 günlük çalışma günü kaybı belirleyici olmuştur. Nitekim takvim etkisinden arındırıldığında yıllık bazda üretim yatay seyretmiştir. Bayram etkilerinin Haziran'da geri alınmasıyla (+4,5 gün) SÜE yıllık büyümesine yaklaşık 13,5 puan katkı beklenmektedir.
Aylık bazdaki sert düşüşün ana kaynağı, diğer ulaşım araçları imalatındaki düzeltme hareketidir. Söz konusu sektör Nisan'da aylık %84,9 artış gösterdikten sonra Mayıs'ta %46,4 daralmış ve SÜE aylık değişimine tek başına -2,33 puan negatif katkı yapmıştır. Diğer ulaşım araçları hariç bakıldığında aylık daralma %0,6 ile çok daha ılımlı düzeydedir. Buna ek olarak, bayram tatilinin 9 güne uzatılması kaynaklı 1,5 günlük köprü günü etkisi de aylık veride aşağı yönlü baskı oluşturmuştur. Akbank'ın önceki çalışmalarına göre 1 günlük köprü günü kaybı SÜE'yi %1,3 sınırlamakta olup, 1,5 günlük köprü gününün SÜE'yi yaklaşık 2,0 puan aşağı çekmiş olması muhtemeldir. Köprü günü etkisi de dışlandığında ana eğilimde ılımlı bir artışın (yaklaşık %0,5) Mayıs'ta da sürdüğü değerlendirilmektedir.
Mal grupları bazında aylık bazda en sert düşüş, diğer ulaşım araçları ve taşıt kaynaklı olarak sermaye mallarında yaşanmıştır. Buna karşın ara malları ve dayanıksız tüketim mallarındaki artışlar SÜE'yi desteklemiştir. Çeyreklik perspektiften bakıldığında Nisan-Mayıs dönemi üretimi, ilk çeyrek ortalamasına kıyasla %2,6 artış göstermiş olup bu artışa sektörlerin büyük çoğunluğu pozitif katkı sağlamıştır. Çeyreklik bazda en güçlü katkıyı diğer ulaşım (+0,9 puan), mineral madde (+0,4 puan) ve tekstil (+0,3 puan) sektörleri sağlarken; bilgisayar-elektronik-optik (-0,3 puan), makine ekipman kurulum-onarım (-0,2 puan) ve elektrik (-0,2 puan) sektörleri negatif katkı yapmıştır.
Sonuç olarak Akbank, manşet verinin ima ettiğinden çok daha olumlu bir ana eğilime dikkat çekmektedir. Mayıs ve Haziran aylarının birlikte değerlendirilmesinin, sanayi üretimindeki gerçek eğilimi ve sektörel kompozisyonu anlamak için daha sağlıklı bir yaklaşım olacağı vurgulanmaktadır. Öte yandan, Haziran PMI'ının 47,1'e gerileyerek 27. ay boyunca 50 eşik değerinin altında kalması ve Orta Doğu'daki jeopolitik gerilimlerin sürmesi, kısa vadeli görünüm üzerinde risk unsurları olmaya devam etmektedir.
